در این نوشتار سعی بر آن بوده است تا یک بیوگرافی جامع و مفید از محسن چاووشی نوشته شود و به بررسی زندگی شخصی و حرفه ای اش بپردازیم . انشاالله به زودی این مقاله را ویکی سازی کنیم و در ویکی پدیا قرار دهیم تا عده ی بیشتری بتوانند آنرا بخوانند . جرقه ی اصلی نوشتن این مطلب شاید از آنجا پیش آمد که از خود پرسیدم اگر فردی بخواهد با محسن چاووشی آشنا شود باید به چه منبعی مراجعه کند ؟ متاسفانه تا به امروز هیچ زندگی نامه ی خوبی برای محسن نوشته نشده و کارهای اندک صورت گرفته هم اگر چه هر کدام مزایایی دارند و به بررسی ابعاد مختلفی از شخصیت و حرفه ی او می پرداند ، اما دارای انسجام و جامعیت نیستند و از پراکندگی رنج می بردند و البته به هیچ کدام هم نمی شود عنوان زندگی نامه اطلاق کرد . برای نوشتن این زندگی نامه در حدود ۴۰ مصاحبه ، مقاله و نقد خوانده شد ( مربوط به چاووشی یا دیگران ، از اولین روزی که نام او مطرح شد تا به امروز ) و مصاحبه های صوتی او و همکارانش برای بار چندم شنیده شد و با افراد زیادی ( از نزدیکان و یا هواداران ) گفتگو صورت گرفت و با وجود تضاد های به وجود آمده ، سعی شد مشترکات و مطالبی که بیشتر به واقعیت نزدیک بودند مد نظر قرار گیرد . شاید باورتان نشود اگر بگویم حتی شایعات ریز و درشتی که در کوچکترین انجمن های فارسی زبان مطرح می شد و یا کامنت های بعضی وبلاگ های نامربوط به محسن نیز از چشم ما دور نماندند .
باید متذکر شد این مقاله لحنی ساده و نسبتا رسمی دارد و تا حد امکان سعی شده دچار احساس گرایی نشویم تا مفاله لحنی بی طرفانه داشته باشد . در بعضی موارد نظرات موافق و مخالف هر دو در کنار هم منعکس شده اند و قصد قضاوتی در کار نبوده است . نکات حاشیه ای در پی نوشت ها آمده و با اعداد به مطلب لینک شده اند . در آخر باید گفت اگر چه این مقاله کاملترین بیوگرافی محسن چاووشی به حساب می آید ، تا زمانیکه خودش نخواهد ، و خودش ننویسد امکان پرداخت به جزئیات بیش از این ممکن نیست . این شما و این جامع ترین زندگی نامه ی محسن چاووشی تا به امروز ، نهم شهریور ماه هشتاد و هشت .
کودکی و جوانی
پخش اولین آلبوم و تلاش برای گرفتن مجوز
آلبوم ها
تک آهنگ ها
کارهای پخش نشده و آماده پخش
سنتوری
سینما ، رادیو ، تلویزیون ، ویدئو
مصاحبه ها و مطبوعات
گروه های کاری ، دوستان ، ارتباط با دیگر هنرمندان
کنسرت
طرفداران
تقلید و تاثیر
ازدواج
اخلاقیات
شهرت
ویژگی های موسیقی
حال و آينده
پی نوشت ها
منابع
کودکی و جوانی
محسن چاووشی حسینی 1 ، هشتم مرداد ماه ۱۳۵۸ در خرمشهر متولد شد 2 . کودکی او برابر با آغاز جنگ تحمیلی بود ؛ روزهایی که دوست ندارد به آنها فکر کند یا درباره شان حرف بزند . بعد از اشغال خرمشهر ، خانواده ی او به شهرهای مختلف مهاجرت کردند . کرمانشاه ، مشهد ، کرج و نهایتا تهران . او علاقه ی زیادی به درس نداشت و با گرفتن دیپلم حسابداری تحصیلات را رها کرده ، فعالیت هایش را در زمینه ی موسیقی آغاز نمود . از دوران اولیه ی کارهایش چندان صحبت نمی کند و تنها می شود گفت در مشهد دوستانی داشت که آنها نیز به موسیقی علاقه مند بودند و شاید فعالیت های مشترکی هم انجام داده باشند . پس از آن به سربازی رفت و با حسین صفا ، ترانه سرای آهنگهایش آشنا شد 3 . آشنایی او با امیر ارجینی ، دیگر ترانه سرای ثابتش ، کمی بعد از آن شکل گرفت و نهایتا به یک گروه سه نفره هم فکر و هم احساس انجامید 4 .
پخش اولین آلبوم و تلاش برای گرفتن مجوز
زمستان ۸۳ اولین آلبوم چاووشی به نام « نفرین » ، به صورت غیر مجاز واراد بازار موسیقی شد . در پخش های اولیه ، نفرین به عنوان آلبوم جدید « مجتبی کبیری » و یا « سیاوش قمیشی » عرضه شد و به جز پخش غیر مجاز ، مشکل دیگری برای چاووشی آفرید 5 . از آنجا تلاش تواما او برای اخذ مجوز و شناساندن خود شروع شد .
با پخش آلبوم دوم ( « خودکشی ممنوع » ) او توانست خودش را به مخاطبان بشناساند ، اما پخش کارهای بدون مجوزش تا مهر ماه ۸۷ ادامه داشت و نهایتا پرونده ی مجوز با پخش آلبوم پنجم ، یعنی « یه شاخه نیلوفر » بسته شد . در این بازه ی چهار ساله ، چهار آلبوم و تعداد زیادی تک آهنگ از کارهای او پخش شدند .
چاووشی معتقد است آهنگهایش به صورت دزدی و یا بر اثر اشتباه و سو استفاده و گاهی هم خیانت پخش شده اند ، اما عده ای همچون مدیران سایتهای پخش موسیقی ، برخی دوستان و همکاران سابق و حتی عده ای از طرفداران معتقدند این کارها با موافقت و خواست خود او انجام می ‘گرفته 6 . با این حال این چاووشی بود که دو سال تمام سکوت کرد تا نهایتا بتواند به خواسته اش برسد . و گذشته از آن همیشه گفت قصد ندارد سرزمین مادری اش را ترک کند .
آلبوم ها
نفرین
« نفرین » یا « کفترچاهی » قرار بود تحت عنوان « عاقبت عشق » و با مجوز ارشاد پخش شود . اما این اتفاق نیفتاد و زمستان ۸۳ این آلبوم به بازار زیرزمینی راه پیدا کرد . چاووشی که می دید کار از کار گذشته و آهنگ هایش با کیفیت پایین دست به دست می شود ، خودش اقدام به پخش با کیفیت کار کرد . این آلبوم شامل ۸ قطعه است .
خودکشی ممنوع
دومین آلبوم ، تابستان ۸۴ پخش شد و مقبولیت نسبی یافت . این آلبوم شامل ۱۰ قطعه است و حامد هاکان و محسن یگانه به عنوان همخوان چاووشی را همراهی می کنند . باخودکشی ممنوع ، این سه نفر به شهرتی نسبی رسیدند و طرفداران خودشان را پیدا کردند .
لنگه کفش
سومین آلبوم چاووشی همراه با تعدادی از تک آهنگ هایش ، زمستان ۸۴ پخش شد . این آلبوم به صورت رسمی دارای ۷ قطعه است که در پخش های مختلف تعداد قطعات به ۱۱ هم رسیده .
متاسفم
چهارمین آلبوم ، تابستان ۸۵ پخش شد و اولین آلبومی بود که با کاور ، در فروشگاه های موسیقی به فروش رسید . این آلبوم دارای ۹ قطعه است . فرزاد فرزین ، محمد جاسمی ، محسن یگانه ، اردشیر عزیزدوست ، عابد بسطامی و … از همخوان های محسن در این آلبوم هستند .
یه شاخه نیلوفر
یه شاخه نیلوفر ، پنجمین آلبوم رسمی و اولین آلبوم مجوز دار محسن چاووشی ، پاییز ۸۷ و در ۱۲ قطعه پخش شد . نخستین آلبوم مجاز چاووشی اگر چه به آمار فروش بالایی دست یافت و پرفروشترین آلبوم سال شد ، اما بر خلاف پیش بینی ها نتوانست رکورد فروش موسیقی پاپ را تغییر دهد و واکنش های متفاوتی را برانگیخت .
از نظر سبک ، تمامی آلبوم های چاووشی پاپ به حساب می آیند و بخش اعظم کارها را ، قطعات ترنس و اسلو-راک تشکیل می دهد . همچنین دو آلبوم آخر شامل چند قطعه تلفیقی هستند .
تک آهنگ ها
به جز کارهای آلبومی ، تعداد زیادی تک آهنگ از کارهای چاووشی پخش شده است . بعضی از این تک آهنگ ها نسخه های دیگری از کارهای قبلی هستند ، برخی از آنها برای خوانندگان دیگر ساخته شده اند و تعدادی از آنها نیز کارهای مناسبتی یا آهنگ هایی هستند که در هیچ آلبوم خاصی قرار ندارند .
کارهای پخش نشده و آماده پخش
به جز آلبومی که با نام « من خودم سیزدهم » یا « من خود آن سیزدهم » شناخته می شود 7 ، و آلبوم ترانه های سنتوری 8 ، چاووشی آلبومی آماده کرده است که تاریخ پخش آن مهر ماه ۸۸ اعلام شده . تعدادی از کارهای قدیمی او هم هستند که هنوز پخش نشده اند و شاید هیچ گاه پخش نشوند . عمده ی این کارها در اختیار خود چاووشی هستند . برخی از کارها هم پخش شده اند اما با کیفیت مطلوب در اختیار مخاطبان قرار نگرفته اند . قسمت دیگری از کارها هم هستند که صحبت ها و شایعاتی از آنها به میان آمده اما درستی یا نادرستی این شایعات مشخص نیست . و در نهایت دسته ی آخر کارهای چند ورژنی هستند که با پخش نسخه های جدیدشان ، دیگر نسخه یا نسخه های قدیمی تر پخش نمی شوند .
سنتوری
خبر آهنگسازی و خوانندگی چاووشی در فیلم جدید داریوش مهرجویی ، زمستان ۸۴ پخش شد . اگر چه « سنتوری » موفق به اکران نشد ، اما نمایش آن در جشنواره ی فیلم فجر ۸۵ و پخش DVD اش در روزهای پایانی سال ۸۶ ، باعث شنیده شدن کارهای او شد و محبوبیت زیادی برایش پدید آورد . منتقدان سینمایی یکی از مهم ترین و در مواردی تنها ویژگی مثبت سنتوری را آهنگ های چاووشی دانستند و عده ی زیادی از طرفداران ، از همان زمان دلباخته ی او شدند ! سنتوری در چند جشنواره ی خارجی موفقیت هایی کسب کرد که یکی از آنها مستقیما مربوط به موسیقی فیلم بود 9 . سنتوری نقطه ی عطفی در کارهای چاووشی به حساب می آید و یکی از خاطره انگیز ترین دوره های کاری وی تا به امروز است .
سینما ، رادیو ، تلویزیون ، ویدئو
تا قبل از مجاز شدن چاووشی ، تصور می شد امکان پخش آثارش از صدا و سیما وجود ندارد ، اما آهنگهای « امام رضا » و « فلسطین » از ساخته های او ، به مناسبتهای مختلف از تلویزیون پخش شد . و البته به دفعات ، بخش های بی کلام آهنگهایش در برنامه های مختلف مورد استفاده قرار گرفت 10 . تصور دیگر این بود که اگر امکان پخش آثارش فراهم است ، او خود به خود مجاز می شود ( گمانی که در رابطه با سنتوری هم وجود داشت ) ، اما این اتفاق نیفتاد . در زمستان ۸۵ فیلم سینمایی حفره با آهنگسازی او از شبکه دو سیما پخش شد و این برای اولین بار بود که نامش در یک رسانه ی رسمی دیده می شد . علاوه بر آن ، در برنامه هایی مثل « شب شیشه ای » و « مثلث » از او نام برده شد 11 . پخش قسمت های بی کلام آهنگ های چاووشی بعد از اخذ مجوز نیز ادامه یافت 12 . او پیش از مجاز شدن مصاحبه ی کوتاهی هم با رادیو جوان انجام داد و در آن از وضعیت موسیقی انتقاد کرد . در بعضی فیلم های سینمایی و سریال ها به هجو آهنگ های او پرداخته اند که نشان دهنده ی فراگیری و محبوبیت آثارش است 13 .
همچنین در ویدئو کلیپ « پشت صحنه » ، قسمتی که مربوط به خواندن چاووشی است ، یک سایه دیده می شود . اما این سایه ، سایه ی او نیست چرا که حاضر به شرکت در این کلیپ نشد . در روزهای آغازین فعالیت او کار ، فردی به نام میثم محمودی دست به ساخت کلیپ هایی بر روی آهنگ او زد و این کلیپها به عنوان ویدئو کلیپهای چاووشی به بازار آمد 14 . با توجه به اینکه آن روزها عکس قابل اطمینانی از او پخش نشده بود ، عده ای باور کردند آن شخص چاووشی واقعی است . بعده ها این قضیه به صورت دوستانه حل شد . همچنین فرد دیگری اقدام به ساخت ویدئویی این چنینی کرد که همه گیر نشد . کلیپی نیز بر روی آهنگ خودکشی ممنوع ساخته شد و بین موبایل ها رواج پیدا کرد . از ابتدا تا امروز هم فلش کلیپ های زیادی برای کارهای او توسط هواداران ساخته شده است . فردی به نام حامد قانعی نیز اقدام به ساخت ویدیو کلیپ هایی برای آهنگ های نفس بریده و خیانت کرد . این کارها در اینترنت به مقبولیت نسبی دست یافتند و یکی از آنها از شبکه ای ماهواره ای پخش شد . گفتنی است پیش از پخش آلبوم یه شاخه نیلوفر ، تیزر این آلبوم از LCD پاساژ های تهران و برخی تلویزیون های تبلیغاتی نمایش داده شد . در سال ۸۵ قرار بود مسابقه ای تلویزیونی با داوری او و چند خواننده و آهنگساز دیگر و به تهیه کنندگی فرهنگ ملک و کیوان ملک مطیعی ، به نام حضور یک ستاره تهیه شود و از شبکه ی مهاجر پخش گردد که این کار هیچ گاه صورت نگرفت . چاووشی فعلا تصمیم ندارد برای فیلمی خوانندگی یا آهنگسازی کند 15 . تا کنون هیچ ویدئو کلیپ رسمی از چاووشی ارائه نشده است . اتفاقی که ممکن است به زودی شاهد آن باشیم .
مصاحبه ها و مطبوعات
تاریخ دقیق اولین مصاحبه یا اولین باری که مطبوعات نام او را بردند ( و یا حتی اولین سایتی که آهنگهای او را برای دانلود قرار داد ) مشخص نیست * . اما چیزی که مشخص است ، سیر مصاحبه هاست . امروزه او خیلی کم با مجلات زرد مصاحبه می کند و فاصله ی مصاحبه هایش نیز با گذشته بیشتر شده ، و برخلاف گذشته ، دیگر تنها پای میز مصاحبه نمی نشیند و محمدرضا آهاری کنار اوست . قبلا او اجازه ی عکسبرداری اختصاصی به مطبوعات نمی داد اما به تازگی این اجازه را می دهد و یا عکس های اختصاصی در اختیار آنها می گذارد . همچنین از مصاحبه های او ، دو مصاحبه به صورت صوتی پخش شده اند . یکی مصاحبه با رادیو سبز ( مربوط به مجله ی خانواده ی سبز ) و دیگری مصاحبه با مدیر سایت بهسافت .
در مصاحبه های مختلف محسن صحبت های ضد و نقیض زیادی به چشم می خورد که اکثر آنها حاشیه ای است . اما علت اصلی این تناقض ها به تغییر بعضی افکار و عقاید او در درجه ی اول و بدفهمی طرفین هنگام مصاحبه و واضح نبودن برخی سوالات در درجه ی دوم بر می گردد .
تا کنون در مجلات همشهری جوان ، چلچراغ ، نسیم ، شهروند امروز ، خانواده سبز ، تازه ، همدل ، اتفاق نو ، سینما خانواده ، محک ، آیینه زندگی ، جوان خانواده ، ترانه ماه ، پیام آور و … مصاحبه های محسن به چاپ رسیده اند . بعضی از مصاحبه های او در چند روزنامه و مجله منتشر شده . و تعدادی از مجلات هم با استفاده از متن مصاحبه های دیگر ، مصاحبه های ساختگی بدون ذکر نام مصاحبه کننده ترتیب داده اند .
گفتنی است تاریخ پخش یه شاخه نیلوفر اولین بار از روزنامه های کثیرالانتشار ( مانند همشهری ) اعلام شد که البته به تعویق افتاد و در برخی خبرگزاری ها هم انعکاس داشت . روابط فعلی چاووشی با مطبوعات و رسانه ها چندان حسنه نیست .
* اگر در این زمینه اطلاعاتی دارید کمک کنید تا مقاله تکمیل شود .
گروه های کاری ، دوستان ، ارتباط با دیگر هنرمندان
چاووشی تا به امروز با سه تیم همکاری داشته است . اول : دوره ای که با رضا فوادیان و بهزاد احمدوند آلبوم های نفرین ، خودکشی ممنوع و لنگه کفش را تهیه کرد و در این دوره برای حامد هاکان و محسن یگانه آهنگهایی ساخت و آنها هم در قطعاتی با او همخوانی کردند . دوم : دوره ای که با شهاب اکبری و در استودیو آفاق مشغول به فعالیت بود و آلبوم متاسفم ، آهنگ های سنتوری و چندین قطعه ی شنیده شده و نشده ی دیگر را ساخت ؛ و به همکاری اش با فوادیان و هاکان پایان داد و به جز یگانه ، با فرزاد فرزین ، محمد جاسمی و عابد بسطامی فعالیت هایی انجام داد . و سوم : دوره ی فعلی که تمامی کارهایش را با محمدرضا آهاری انجام می دهد و تنها همخوانش محمد جاسمی است .
در میان نوازندگان ، سیامک شکوری قدیمی ترین همکارش به حساب می آید و به جز او ، فعالیت های مشترکی با فیروز ویسانلو ، محمد آتش افروزان ، علی صنعتی ، رضا فهیمی ، محمد جاسمی ، مسعود همایونی ، محسن رضایی ، ایمان حجت و … انجام داده است .
به غیر از حسین صفا ، امیر ارجینی و اسلام ولی محمدی که از دوستان چاووشی هستند ، او رابطه ی جالبی با دیگر ترانه سراها و شعرا ندارد . اما سروده های افرادی چون حمید مصدق ، محمد حسن فرح بخشیان ، مریم حیدرزاده ، شایا تجلی ، ترانه مکرم ، بهاره مکرم ، حسین اکابری نژاد ، یاها کاشانی ، خانم عباسی ، خانم کاظمی ، احتمالا حسین منزوی و … را هم اجرا کرده است . در بین ترانه سراهای آلبوم جدید او نام کیکاووس یاکیده دیده می شود .
چاووشی برای امید عامری – فرزاد فرزین – حامد هاکان – محسن یگانه – فربد معدنی – مهدی رضوان و شاهرخ شریفی آهنگسازی یا تنظیم انجام داده ، شعر سروده و یا کارهایی را با آنان همخوانی کرده است . هر چند گاهی مورد سو استفاده قرار گرفته و صدایش را ( خواه بعنوان اتود یا صدای نهایی ) در کنار صدای خوانندگان دیگر قرار داده اند . 16
کنسرت
از زمان پخش نفرین تا به امروز ، شایعات زیادی مبنی بر برگزاری کنسرت توسط چاووشی شنیده شده است و عده ای دست به سو استفاده های این چنینی زده اند . به جز شهرهای کوچکی مثل بابلسر و یا جزیره ی کیش ، در شهرهای بزرگتری چون اصفهان ، شیراز ، کرج ، کرمان و … این شایعات اشاعه یافته است . در کنسرت های سال های ۸۳-۸۴ مجتبی کبیری ، جمعیت از او درخواست اجرای قطعه ی نفرین را می کردند . در کنسرت افرادی چون محسن یگانه یا فرزاد فرزین هم گاهی اسم چاووشی به میان آمده . گفتنی است این دو در کنسرت مشترکشان در جزیره ی کیش ، قطعه ی نفس بریده را اجرا کرده اند . در برخی برنامه های ارگانی نیز عده ای به نقلید صدای چاووشی پرداخته اند .
او دلیل برگزار نکردن کنسرت را نداشتن مجوز ( تا پیش از یه شاخه نیلوفر ) و امکانات کم معرفی می کند . با این حال ، اردیبهشت ماه ۸۸ طی نامه ای به هوادارانش اعلام کرد در حال جمع کردن بند و نوشتن پارت است و کنسرتی بعد از پخش آلبوم دوم برگزار خواهد شد . با این وجود عده ای می گویند او توان اجرای زنده را ندارد و البته خود او مدعی است بهتر از هر کسی در اجرای لایو مهارت دارد !
طرفداران
هواداران محسن چاووشی به مرور زیاد شدند و با پخش غیر مجاز فیلم سنتوری این محبوبیت گسترش یافت . به هوادران او نباید به چشم جامعه ی هواداری یک خواننده ی پاپ نگریست ، بلکه باید این گروه ها را با معیارهای هواداری کالت بررسی کرد . چاووشی یکی از سایتهای هوادارانش را به عنوان سایت رسمی برگزید و از آن زمان ( سال ۸۴ ) تاکنون هوادارانش در آنجا به بحث و تبادل نظر می پردازند . دیگر فعالیت هایی که هوادران او در اینترنت انجام می دهند ، ساخت وبلاگ و وبسایت است و همچنین فعالیت در انجمن ها و وبسایت های دیگر . رابطه ی چاووشی با هوادرانش گرچه در طول زمان دچار تغییر شده ، اما همواره رابطه ای خاص بوده که همانطور که گفته شد نمی شود با معیارهای معمولی آن را بررسی کرد 17 .
تقلید و تاثیر
تفلید و تاثیر پذیری
هر آهنگساز یا خواننده ای علاوه بر احساسات درونی ، از آثار متقدمان تاثیر می پذیرد ، آنها را متناسب با روحیات خود تغییر می دهد و در نهایت ، اگر بتواند استعدادش را در جهت درست صرف کند ، به تکامل کلی موسیقی کمک می کند . محسن چاووشی از دسته هنرمندان موفقی است که توانسته به خوبی میان احساسات خود و تاثیر پذیری از موسیقی هایی که شنیده ، تعامل برقرار کند .
او با پخش نفرین به عنوان یکی از مقلدان سیاوش قمیشی شناخته شد 18 و همچنین تحت تاثیر موج تازه شروع به حرکت کرده ی واسوخت قرار گرفت که با قطعه هایی از علیرضا عصار – شادمهر عقیلی و رضا صادقی آغاز شده بود . اما با خودکشی ممنوع و لنگه کفش به طور عام و با متاسفم به طور خاص ، نشان داد نه تنها یک خواننده ی تقلیدی نیست ، اهداف و قابلیتهایی بس فراتر دارد . و نیز اگر چه تحت تاثیر موج واسوخت قرار گرفت ، تاثیری که گذاشت به مراتب بیشتر بود و به آن اشاره خواهد شد . بعده ها او ضد عشق خوانی را کنار گذاشت و به نوعی از خواندن کارهای قبلی توبه کرد !
او خودش را بیش از همه تحت تاثیر کورش یغمایی می داند . و به طور واضح به موسیقی جنوب ( و بعنوان یک مثال ، حسین کشتکار ) علاقه مند است . از جمع خوانندگان سنتی ، محمدرضا و همایون شجریان را ترجیح می دهد و در موسیقی خارجی از ریچارد کلایدرمن و کارهایش یاد می کند . همچنین نمی شود تاثیر موسیقی سیاوش قمیشی ( در اینجا خود موسیقی و نه صدا ) ، فرهاد و فریدون فروغی را در کارهایش نادیده گرفت ( هر چند به کارهای فروغی علاقه ی خاصی ندارد ) ؛ و البته سختی هایی را که در زندگی کشیده و معانی روحانی که به آنها اهمیت می دهد که طبیعت حساس از ویژگی های هر موسیقی دان و هنرمند موفقی است .
تاثیرگذاری و مقلدین
چاووشی اگرچه خیلی زود از خواندن نفرین ابراز پشیمانی کرد و پخش قاتل حرفه ای یا می کشمت را مخالف خواسته ی خود دانست ، اما تاثیر بسزایی در شکل گیری موج سیاه خوانی داشت که این به قدرت موسیقی اش بر می گردد ، و به محبوبیتی که کسب کرد و متاسفانه تصور شد به خاطر خواندن آن آهنگ هاست ؛ حال آنکه کسب مقبولیت به چیز دیگری بر می گشت . البته امروز ، موسیقی پاپ ایرانی آن موج را پشت سر گذاشته و کارهای واسوخت آن شوک دهندگی اولیه را از دست داده اند و حساسیت ها هم برطرف شده ( به طوری که می شود ترانه های زیادی را از این دست در آلبوم های دارای مجوز شنید ) ، اما چاووشی پس از خودکشی ممنوع خواندن اشعار سیاه را کنار گذاشت تا آنجا که همه ی اینها در یه شاخه نیلوفر به التماس و گاهی عجز و لابه تبدیل شد !
اما به جز این ، امروزه افراد زیادی هستند که مثل چاووشی و با لحن خاص او می خوانند . این افراد مشخصا شبیه چاووشی می خوانند و نه قمیشی ! عده ای حتی به این امر معترفند که می خواهند شبیه او بخوانند . عده ای هم بخش هایی را با صدای خودشان به کارهای او اضافه می کنند . برخی کارهای مذهبی او نیز در میان نوحه هایی که مداحان می خوانند با همان آهنگ و موسیقی شنیده می شود . و این مثالی است که پیشرفت او را به وضوح نشان می دهد . پیشرفت و صاحب سبکی بخصوص شدن . درباره ی تاثیر موسیقی او هم می شود مثالهایی پیدا کرد .
ازدواج
چاووشی فروردین ماه ۸۸ در شهر اهواز ازدواج کرد .
اخلاقیات
محسن چاووشی اخلاق خاصی دارد و این را خودش در چند مصاحبه اعلام کرده . او کمی زودرنج و عصبی است و پیش از ازدواج معتقد بود هر کسی نمی تواند با او زندگی کند . روابط محسن با همکارانش گواه این مطلب است . همچنین محسن کمی از خلقیات روزهای اولش دور شده که شاید این خاصیت شهرت باشد و چیزی پنهان در آن . و البته نباید نقش محمدرضا آهاری را به عنوان یک مشاور و مدیر برنامه در شکل دادن چهره ی غیر موسیقی محسن نادیده گرفت .
برای شناخت بیشتر روحیات او ، به ذکر چند سوال و جواب از مصاحبه هایش می پردازیم . در جواب به این سوال که هدفش از زندگی چیست می گوید : ” اینکه بتوانم یک زندگی سالم داشته باشم برای رسیدن به کمال روح ” 19 در جایی دیگر از غم و معنایش اینگونه صحبت می کند : ” این غم [ غم من ] غم فراق است . لزوما قرار نیست که همه ی این اتفاقات [ اتفاقات تلخ ] به صورت روزمره برای من اتفاق بیفتد . این غم مربوط به درون آدم است . خیلی چیز ها را نمی شود توضیح داد . من اگر می توانستم این چیزها را توضیح بدهم ، نمی خواندم . ” 20 و البته این خاطره که مربوط به ساخت قطعه ی کجاست بگو می شود : ” یک اتفاقی افتاد و من یک شب پیاده در جاده چالوس راه افتادم . وسط راه محمدرضا [ آهاری ] دنبال من آمد و در اتوبان مرا سوار کرد . زمانی که به خانه رسیدم ملودی کجاست بگو را ساختم . ” 21
او اخلاق خاصی دارد و حتی دوستانش موفق به کشف کاملش نشده اند . و البته هوادارانش ، بعضی از او ناامید شده نامه های خداحافظی نوشتند ، برخی نیز با همین اخلاقیات او را دوست دارند و عده ای هم بیشتر به موسیقی اش اهمیت می دهند .
شهرت
شهرت محسن چاووشی به یک داستان عجیب می ماند که حتی تعریف کردنش سخت است . اما او به یکباره مشهور نشد . و آن طور که بر می آید علاقه ی خاصی هم به شهرت ندارد و کمتر دیده شدنش در اجتماع ، به همین دلیل است . با این حال او هوادارانی دارد که آرزویشان دیدن او ، چند کلمه صحبت با او و احیانا گرفتن عکس و امضاست و شاید بهتر باشد او به این خواسته ی هوادرانش احترام بگذارد . هر چند اعلام کرده در جایی حتی اجازه نمی دهند او راحت غذایش را بخورد ، و قطعا عده ای هستند که باعث سلب آسایش هنرمندان می شوند ، اما مطرح کردن این مسائل شاید چندان خوش آیند نباشد .
او در یکی از مصاحبه هایش تعریف می کند پیش از اینکه شناخته شود ، فردی را در خیابان دیده که خودش را محسن چاووشی جا زده و مردم از او عکس و امضا می گیرند !
ویژگی های موسیقی
” محسن چاووشی آهنگساز/خواننده ای است كه براي معرفی شخصیت هنری و آثار او علاوه بر اركان هنری چهارگانه ی آهنگ ، شعر، تنظیم و صدای خواننده ، به وجوه متمایزتری نیز باید توجه داشت . اين وجوه خاص در كاراكتر هنری محسن چاووشی چنان انحصاری و شخصی است كه هر اثر او در ذهن شنونده به داستانی واقعی از زندگي خود او تعبیر می شود . ” 22
قطعا ویژگی های بخصوصی در موسیقی چاووشی هست که او را به این درجه از محبوبیت رسانیده . با توجه به اینکه مقالات خوبی در این زمینه نوشته شده ، سخن را کوتاه و شما را به خواندن این دو مقاله دعوت می کنم : [+] [+]
حال و آينده
در حال حاضر چاووشی وارد ۳۰ سالگی شده . جوانی با ۵ آلبوم مستقل ، ۳ آلبوم آماده پخش ، تعداد زیادی تک آهنگ و تعداد زیادی آهنگ پخش نشده . یک پدیده ی کالت با خلق و خویی خاص ، منزوی ، عصبی و با نگاهی ویژه به زندگی . او طرفدارانی پیدا کرده و کار خوب گذشته اش توقعاتی ایجاد نموده است . با توجه به انتقادهایی که به یه شاخه نیلوفر وارد شد ، و با توجه به انتظاراتی که از این آلبوم می رفت ، چاووشی هم اکنون در نقطه ی حساسی قرار گرفته . نقطه ای که می تواند آینده ی موسیقی او را تضمین کند . و البته اعتبار از دست رفته ی موسیقی پاپ را برگرداند .
امیدواریم او بتواند از استعدادش به خوبی استفاده کند و بیش از پیش موفق شود . و باز امیدواریم بتواند موسیقی ایرانی را به سطحی بالاتر از آنچه هست ارتقا دهد. و همیشه بخواند و خوب بماند و به آرامشی که می خواهد برسد و بتواند « همدمی باشد برای تنهایی هوادارانش » .
پی نوشت ها
1 – چاووشی از سادات نیست و حسینی تنها پسوند نام خانوادگی او است .
2 – اینکه محسن چند خواهر یا برادر دارد دقیقا مشخص نیست اما برای او ۲ خواهر و ۳ برادر عنوان کرده اند . برادرهایی به نام های هوشنگ ، مهرداد و فرهاد که یک یا چند نفر از آنها خارج از کشور زندگی می کند .
3 – حسین صفا می گوید : ” در سربازی سر رژه و … با محسن چاووشی و دوست دیگری به اسم علیرضا آشنا شدم . من کلارینت می زدم و محسن چاووشی هم ساکسیفون . “
4 – چاووشی این گروه را مثلث برمودا می خواند !
5 – شایعه ای می گوید پخش نفرین به اسم کبیری تلافی شرکت های پخش از چاووشی بوده است .
6 – هر چند این ، از ارزش کارهایش کم نمی کند و بهتر است ما نیز به عنوان هوادار همان چیزی را بپذیریم که او می گوید . و البته چیزی که در راه اخذ مجوز به همه اثبات شد .
7 – و فضایی خاص و نزدیک به موسیقی سنتی دارد
8 – که مربوط به موسیقی فیلم است
9 – هفتمین دوره ی جشنواره ی بین المللی کرافیلم : BEST MUSICAL SCORE : Ardavan Kamkar and Mohsen Chavoshi for Santouri : http://www.karafilmfest.com/KaraFilm2009/awards09.htm
10 – همچون موسیقی سنگ صبور در برنامه ی کوله پشتی و یا موسیقی ابرای پاییزی در برنامه ی مربوط به سخنان شهید مرتضی مطهری و یا موسیقی خیانت در یک مسابقه ی تلفنی و …
11 – در برنامه ی شب شیشه ای نام او در بین لیست افرادی که بینندگان خواهان حضورشان در برنامه بودند برده شد و در برنامه ی مثلث قسمتی از گفتگوی مجری پیرامون صدور مجوز برای او بود .
12 – در برنامه هایی مثل شوک و همچنین بعضی از تیزر ها و یا اخبار کوتاه بعضی شبکه ها
13 – در فیلم ضعیفی مثل دلداده که سه آهنگ از او به وضوح و به شکلی طنز بازخوانی می شود و در سریالی با همان سطح کیفی مثل ترانه ی مادری که یکی از شخصیت ها ترانه های او را می خواند و البته فیلم ها و سریال های دیگر .
14 – ویدئو کلیپ هایی برای آهنگ های مرگ ، امام رضا ، سه شنبه ها ، تهمت ناروا و نشکن دلمو
15 – چاووشی در این رابطه می گوید : ” هرکاری یک بار قشنگ است . بعد هم اینکه مهرجویی کارگردان بزرگی است . اگر کار دیگری را قبول می کردم هم خودم را ضایع می کردم هم مهرجویی را . “
16 – از خوانندگانی که درباره ی محسن نظر داده اند می توان به محسن نامجو اشاره کرد که نسبت به او نظری مثبت دارد . سیاوش قمیشی نیز ، به صورت ضمنی موسیقی او را تایید کرده و او را در گروه کسانی که از صدایش تفلید می کنند قرار نمی دهد و معتقد به نزدیکی صداهاست . و نیز به جز همکاران سابقش ، کسانی چون سیروان خسروی ، رضا صادقی ، بنیامین بهادری ، حمید عسگری ، مجتبی کبیری و … در خلل مصاحبه هایشان اشاراتی به کار او داشته اند که اکثر این اظهار نظرها مثبت نبوده و بخشی از آنها مغرضانه صورت گرفته است .
17 – گفتنی است روزگاری چاووشی خود به شخصه در اینترنت وبلاگ داشت و هم اکنون هم از طریق نامه نویسی با هوادارانش ارتباط برقرار می کند .
18 – هر چند با بررسی بدون تعصب ، می شود متوجه تفاوت جنس صدای آن دو شد .
19 – مصاحبه با مدیر سایت بهسافت مورخ ۳ مرداد ۸۴
20 – مصاحبه با ماهنامه تازه شماره ۵ – آبان ۸۷
21 – مصاحبه با هفته نامه همشهری جوان شماره ۲۰۵ – ۲۱ اسفند ۸۷
22 – برگرفته از بیوگرافی محسن چاووشی در سایت رسمی اش
منابع
مصاحبه های محسن چاووشی با مطبوعات
مصاحبه های صوتی محسن چاووشی
مصاحبه های همکاران محسن چاووشی
وبلاگ های محسن چاووشی
وبسایت های محسن چاووشی
۹ شهریور ۸۸
۷ و نیم صبح
